De Lek — basics

De Albanese Lek (afgekort ALL, symbool Lek of L) is de enige wettige munteenheid. Je rekent in Lek af, niet in euro's — ook al zie je op menu's soms europrijzen staan. De vuistregel is 100 Lek = 1 euro. Een cappuccino kost 150–200 Lek, een middagmaaltijd in een eenvoudig restaurant 500–1.000 Lek, een driegangendiner 2.000–3.500 Lek. Denk er aan: veel Albanezen praten nog over "oude Lek" (valuta van vóór 1965) waarbij bedragen tien keer zo groot lijken. Als iemand zegt "dat kost 5.000 Lek" en het lijkt te veel, vraag dan of het oude of nieuwe Lek zijn.

Pinautomaten

Pinautomaten (Albanees: bankomat) zijn ruim aanwezig in alle steden en grotere plaatsen. De grootste netwerken zijn:

De meeste automaten bieden Engels als taaloptie en accepteren Visa, Mastercard en Maestro. Transactiekosten van jouw eigen bank lopen uiteen (gratis bij N26, Revolut en Wise; €1–€5 bij traditionele banken). Sommige Albanese automaten rekenen zelf ook een fee (100–300 Lek) — kijk goed of er "conversion fee" genoemd wordt en kies altijd voor afrekenen in Lek, nooit in euro (DCC, dynamic currency conversion, is altijd duurder).

In bergdorpen, afgelegen stranden of kleine plaatsen langs de noordkust kan een pinautomaat ontbreken of stuk zijn. Zorg dat je altijd minstens 5.000–10.000 Lek cash op zak hebt bij dagtrips buiten de steden.

Wisselen

Wisselen kan op drie manieren, in volgorde van voordelig naar minder voordelig:

  1. Pinautomaat — meestal de beste koers als je bank geen hoge fees rekent
  2. Wisselkantoor (zyrë këmbimi) — goede koers in Tirana (Ismail Qemali-boulevard, Blloku), redelijke marges. Altijd vergelijken; verschillen van 2–3% komen voor
  3. Bank — langere rijen, soms slechtere koers dan wisselkantoren

Op de luchthaven van Tirana (TIA) is de koers óók schappelijk (niet zo slecht als op veel andere Europese luchthavens). Je kunt er daar zonder probleem een eerste 50–100 euro wisselen.

Vermijd: hotelrecepties, taxichauffeurs die aanbieden te wisselen, en straatwisselaars. De koersen zijn altijd slechter en het risico op valse biljetten is reëel.

Kaartbetalingen

Kaartbetalingen zijn sterk in opkomst, maar nog niet overal beschikbaar. Wat werkt:

Wat alleen cash is:

Neem dus dagelijks een mix mee: pas voor grote aankopen, Lek voor eten, drinken, kleine uitgaven en onverwachte situaties.

Fooi-cultuur

Fooi geven (bakshish) is in Albanië niet verplicht en bediening zit meestal niet in de rekening. Maar het wordt op prijs gesteld:

Fooi altijd in cash. Als je met kaart betaalt, is de fooi die je op de pinbon schrijft vaak niet echt zichtbaar voor de bediende — houd wat losse Lek bij de hand.

Praktische valkuilen

Bronnen